İçindekiler
- 1 RIPE NCC IPv6 eğitim programları neden kritik hale geldi?
- 2 RIPE NCC kimdir ve IPv6 eğitim ekosistemindeki rolü nedir?
- 3 RIPE NCC IPv6 eğitim programlarının türleri
- 4 Bu eğitimlerde neler öğreniliyor? (İçerik başlıkları)
- 5 Kimler RIPE NCC IPv6 eğitimlerine katılmalı?
- 6 DCHost olarak RIPE NCC IPv6 eğitimlerini pratikte nasıl kullanıyoruz?
- 7 RIPE NCC IPv6 eğitimlerinden maksimum verim almak için ipuçları
- 8 Adım adım: RIPE NCC IPv6 eğitim programlarına nasıl kayıt olunur?
- 9 Eğitim sonrası yol haritası: IPv6 geçişini sahaya indirmek
- 10 Sonuç: IPv6 eğitimi lüks değil, ağınızın sürdürülebilirliği için zorunlu
RIPE NCC IPv6 eğitim programları neden kritik hale geldi?
IPv4 adreslerinin fiilen tükendiği, IPv4 fiyatlarının hızla arttığı ve mobil operatörlerden veri merkezlerine kadar herkesin IPv6’ya geçtiği bir dönemdeyiz. Artık konu “IPv6’ya geçsek mi?” değil, “ne zaman ve nasıl geçeceğiz?” sorusu. Biz DCHost tarafında yeni bir ağ mimarisi planlarken, proje planlama toplantılarında tartıştığımız ilk maddelerden biri IPv6 adresleme ve geçiş senaryoları oluyor. Burada en büyük referans noktalarımızdan biri de RIPE NCC’nin sunduğu IPv6 eğitim programları.
RIPE NCC; Avrupa, Orta Doğu ve çevre bölgeler için IP adres dağıtımını yapan bölgesel İnternet kayıt kuruluşu. Yani çoğumuzun IPv4/IPv6 bloklarını tahsis eden kurum. Bu kurumu benzersiz yapan şey ise, sadece adres tahsis etmekle kalmayıp, kapsamlı IPv6 eğitimleri, laboratuvar ortamları ve çevrim içi kurslarla ağ ekiplerini geleceğe hazırlaması. Daha önce blogumuzda RIPE NCC IPv6 eğitim girişimlerinin genel çerçevesini anlatmıştık; bu yazıda ise doğrudan IPv6 eğitim programlarının detaylarına inip, hangi rolde hangi eğitimin işinize yarayacağını, DCHost’ta bu eğitimleri nasıl pratiğe döktüğümüzü ve kendi yol haritanızı nasıl oluşturabileceğinizi konuşacağız.
RIPE NCC kimdir ve IPv6 eğitim ekosistemindeki rolü nedir?
RIPE NCC, bölgesel İnternet kayıt kuruluşu (RIR) olarak IP adreslerinin ve AS numaralarının tahsisinden sorumlu. Ancak iş bununla bitmiyor. Özellikle IPv4 kıtlığı ve IPv6 geçiş süreci hızlandıkça, RIPE NCC rolünü şu alanlarda da güçlendirdi:
- Teknik eğitimler: IPv6 temelleri, yönlendirme, güvenlik, BGP, LIR operasyonları
- Çevrim içi eğitim platformu: RIPE NCC Academy üzerinden kendi hızınızda ilerleyebileceğiniz kurslar
- Webinar ve atölyeler: IPv6 adres planlama, geçiş mekanizmaları, pratik lab’lar
- Topluluk geri bildirimi: RIPE toplantıları, eğitim sonrası anketler ve vaka paylaşımları
Bu ekosistemin avantajı şu: Eğitimler, akademik bir soyutlukta kalmıyor; aksine, operatörler, veri merkezleri ve hosting firmalarının sahada yaşadığı gerçek sorunlara göre sürekli güncelleniyor. Örneğin IPv4 kıtlığı ve fiyat artışlarının altyapı planlamasına etkisini detaylı anlattığımız IPv4 tükenmesi ve maliyet yol haritası yazımızda bahsettiğimiz baskıların çoğu, RIPE NCC eğitim içeriklerine de doğrudan yansımış durumda.
RIPE NCC IPv6 eğitim programlarının türleri
RIPE NCC, farklı ihtiyaçlara ve zaman kısıtlarına göre çeşitli formatlarda IPv6 eğitimleri sunuyor. Ağ ekibinizin yoğunluğuna ve tecrübe seviyesine göre bunlardan birini veya birkaçını kombine edebilirsiniz.
Yüz yüze (classroom) IPv6 eğitimleri
Belirli şehirlerde düzenlenen, genellikle 1–2 gün süren, sınıf ortamında gerçekleşen teknik eğitimler. Özellikleri:
- Yoğun program: Kısa sürede çok sayıda konuyu pratikle birlikte işlersiniz.
- Lab ortamı: IPv6 adresleme, yönlendirme, firewall ve geçiş mekanizmalarını gerçek lab topolojileri üzerinde uygularsınız.
- Canlı soru-cevap: Eğitmenler sahadan geldikleri için “bizim ağda şöyle bir durum var” sorularına operasyonel yanıtlar alabilirsiniz.
DCHost’ta kendi ağımıza IPv6’yı yaygınlaştırırken, adres planlama ve BGP anons stratejilerini netleştirmemizde bu tür sınıf eğitimlerinde gördüğümüz örnek topolojilerin ciddi katkısı oldu.
Çevrim içi canlı IPv6 webinarları
Yüz yüze eğitimlere katılamayan veya kısa oturumlar halinde öğrenmek isteyen ekipler için idealdir. Özellikleri:
- 1–3 saatlik oturumlar: IPv6 temelleri, güvenlik, geçiş stratejileri gibi başlıklar tek tek ele alınır.
- Uzaktan katılım: Farklı şehirlerdeki ekip üyelerini aynı oturumda bir araya getirebilirsiniz.
- Kayıt ve tekrar izleme: Çoğu webinar sonrasında kayıt paylaşıldığı için yeni ekip arkadaşlarına da izletebilirsiniz.
RIPE NCC Academy ve kendi hızınızda IPv6 öğrenimi
RIPE NCC Academy, web üzerinden erişilen, modüler yapıda bir e-öğrenme platformu. IPv6 ile ilgili kurslarda şu avantajlar öne çıkıyor:
- Kendi hızınızda eğitim: Müsait olduğunuz zamanlarda oturumlara devam edip, kaldığınız yerden sürdürebilirsiniz.
- Etkinlikten bağımsız: Belirli bir tarih beklemeden ekibinizi adım adım IPv6’ya hazırlayabilirsiniz.
- Quiz ve uygulamalar: Bölüm sonu testleriyle kavramları gerçekten anlayıp anlamadığınızı ölçebilirsiniz.
Biz DCHost’ta özellikle yeni başlayan ağ mühendislerimize, sahaya çıkmadan önce IPv6 ile ilgili temel kavramlar için RIPE NCC Academy kurslarını tamamlamalarını öneriyoruz. Sonrasında daha ileri seviye konular için yüz yüze veya webinar eğitimlerle devam ediyoruz.
IPv6 odaklı sertifika ve rozet programları
RIPE NCC, bazı eğitimleri ve çevrim içi sınavları tamamlayanlara dijital rozetler ve sertifikalar sunuyor. Bunlar:
- Ağ mühendislerinin LinkedIn profillerinde veya CV’lerinde gösterebileceği somut bir yetkinlik işareti
- Şirket içinde yetkinlik matrisleri oluştururken objektif bir referans
- İç denetim veya kurumsal uyum süreçlerinde “IPv6 konusunda eğitimli personel” kanıtı
Özellikle orta ve büyük ölçekli yapılarda, hangi mühendisin IPv6 adres planlama, hangisinin IPv6 güvenliği konusunda daha derin olduğunu ayırt etmek için bu rozetler oldukça işe yarıyor.
Bu eğitimlerde neler öğreniliyor? (İçerik başlıkları)
RIPE NCC IPv6 eğitim programları birbirini tamamlayan içerik bloklarından oluşuyor. Detaylar ve derinlik, eğitimin seviyesine göre değişse de genel olarak aşağıdaki başlıklar işleniyor.
IPv6 adresleme, planlama ve tahsis stratejileri
İlk kritik başlık, IPv6 adreslerini nasıl yapılandıracağınız. Öne çıkan noktalar:
- IPv6 adres formatı ve gösterimi: Kısaltma kuralları, prefix uzunlukları ve pratik okuma yöntemleri
- Global unicast, link-local, ULA: Hangi tip adresi nerede kullanmanız gerektiği
- Adres planlama: Müşteri ağları, veri merkezi segmentleri, sunucu ve servis bloklarının hiyerarşik tasarımı
- Subnet tasarımı: /48, /56, /64 seçimi ve gelecekteki büyümeyi öngören bloklama stratejileri
Bizim tarafta, DCHost veri merkezlerindeki IPv6 adres planını tasarlarken en çok işimize yarayan kısım; gelecekte büyüme olduğunda yeniden numaralandırma ihtiyacını minimuma indirecek hiyerarşik yapı kurma teknikleriydi. Bu sayede, yeni bir rack veya yeni bir hizmet segmenti eklendiğinde, adres planı yeniden yazmak zorunda kalmıyoruz.
IPv6 yönlendirme, BGP ve çoklu bağlantı senaryoları
Büyük veya orta ölçekli ağlarda IPv6’yı sadece “içeride” kullanmak yeterli değil; global Internete doğru şekilde anons etmek gerekiyor. Eğitimlerde genellikle şu konular ele alınıyor:
- Statik ve dinamik yönlendirme: OSPFv3, IS-IS, BGP ile IPv6 routing
- BGP en iyi uygulamalar: IPv6 prefix anonsu, filtreleme, inbound/outbound policy tasarımı
- Çoklu upstream ve peering: Farklı operatörlerle IPv6 peering senaryoları, yedeklilik ve yük paylaşımı
- Dual-stack routing: IPv4 ve IPv6’nın aynı anda yönetildiği ağlarda tasarım prensipleri
Özellikle hosting dünyasında IPv6-only hosting mi, dual-stack mi daha doğru? sorusunu tartışırken; BGP ve yönlendirme tarafındaki seçenekleri net anlamak kritik. RIPE NCC eğitimleri, bu kararı teknik temele oturtmanızı kolaylaştırıyor.
IPv6 geçiş mekanizmaları ve gerçekçi yol haritaları
Her ağ bir gecede IPv6’ya geçemiyor; bu nedenle geçiş mekanizmaları önemli bir eğitim başlığı:
- Dual-stack mimarisi: IPv4 ve IPv6’nın aynı anda çalıştığı en yaygın yaklaşım
- Tünelleme teknikleri: 6to4, 6rd gibi ara çözümler ve nerede mantıklı, nerede değil
- NAT64/DNS64: IPv6-only ortamdan IPv4 servislere erişim senaryoları
- Uçtan uca yol haritası: Tasarım, lab, pilot, kademeli canlıya alma adımları
Bu konuya özel olarak daha önce hazırladığımız IPv6 geçiş sürecini adım adım planlama rehberi, RIPE NCC eğitimlerinde gördüğümüz çerçeve ile sahadaki deneyimlerimizi birleştirerek oluşturduğumuz bir yol haritası aslında.
IPv6 güvenliği ve en iyi uygulamalar
IPv6 sadece adres sayısını artırmıyor; aynı zamanda güvenlik perspektifini de değiştiriyor. Eğitimlerde genellikle şu güvenlik başlıkları işleniyor:
- IPv6 firewall kuralları: icmpv6 trafiği, neighbor discovery, RA guard ve DHCPv6 güvenlik önlemleri
- Gizlilik uzantıları (privacy extensions): Son kullanıcı cihazlarında değişen adresler ve loglama stratejileri
- Filtreleme ve izleme: IPv6 log analizi, IDS/IPS uyarlamaları
- IPv6 ile e-posta güvenliği: rDNS, SPF ve kara liste süreçlerinin IPv6’ya uyarlanması
E-posta tarafında IPv6’nın özel zorluklarını ve çözüm yollarını detaylı anlattığımız IPv6 ile e-posta gönderimi ve teslim edilebilirlik rehberi yazımız, RIPE NCC eğitimlerinde altını çizdikleri prensiplerle birebir örtüşüyor.
Hosting, DNS ve e-posta için IPv6 pratikleri
RIPE NCC eğitimleri, soyut protokol anlatımından çıkıp gerçek servisler üzerinden örnekler veriyor:
- Web hosting: AAAA kayıtları, IPv6 ile HTTPS performansı, SEO etkileri
- DNS altyapısı: Authoritative ve recursive DNS sunucularının IPv6 desteği
- E-posta altyapısı: MX kayıtlarında IPv6, rDNS, SPF ve DMARC uyarlamaları
- VPS ve dedicated sunucu: Sunucu başına IPv6 atama, müşteri paneli entegrasyonu
Biz DCHost’ta IPv6 destekli VPS paketlerimizi tasarlarken, VPS üzerinde IPv6 kurulum ve yapılandırma rehberimizi de RIPE NCC eğitimlerinden aldığımız en iyi uygulamalarla uyumlu olacak şekilde hazırladık. Böylece hem ağ ekiplerimiz hem de müşterilerimizin teknik ekipleri aynı dili konuşabiliyor.
Kimler RIPE NCC IPv6 eğitimlerine katılmalı?
IPv6 sadece ağ mühendislerinin konusu değil. Farklı rollerin ihtiyaçları farklı olsa da, hemen her teknik pozisyon için uygun bir eğitim kombinasyonu mevcut.
Ağ mühendisleri ve ağ mimarları
Bu eğitimlerin birincil hedef kitlesi. Özellikle aşağıdaki konularda sorumluluğu olanlar mutlaka dahil olmalı:
- IP adres planlama ve IPAM yönetimi
- Router ve switch konfigürasyonu, BGP/OSPF/IS-IS tasarımı
- Operatör, veri merkezi veya kurumsal WAN mimarisi
Ağ mimarları için ise IPv6 geçiş stratejileri, dual-stack tasarım kararları ve BGP çoklu bağlantı senaryoları kritik başlıklar.
Sistem yöneticileri ve DevOps ekipleri
IPv6 sadece router’larda kalmıyor; sunucu işletim sistemlerinden uygulama katmanına kadar her yerde karşınıza çıkıyor. Bu yüzden:
- Linux/Windows sunucu yönetimi yapan sistem yöneticileri
- Kubernetes, Docker, CI/CD ve otomasyon scriptleri yöneten DevOps ekipleri
- Uygulama seviyesinde firewall, reverse proxy ve load balancer yönetenler
için RIPE NCC IPv6 eğitimleri büyük avantaj sağlıyor. Biz DCHost’ta özellikle IPv6-only ortamlar ve NAT64/DNS64 gibi senaryolarda çalışan ekiplerimize, bu eğitimlerden sonra test lab’larında pratik yaptırarak canlı ortama geçiyoruz.
Hosting ve veri merkezi yöneticileri
Karar verici pozisyonda olup teknik detaya tamamen girmeyen yöneticiler için bile, en azından IPv6’nin iş tarafına etkisini anlamak önemli:
- IPv4 maliyet baskıları ve IPv6 ile orta-uzun vadeli tasarruf
- Müşteri taleplerine cevap verebilmek için IPv6 destekli ürün gamı oluşturma
- Regülasyonlar, güvenlik standartları ve denetimlerde IPv6 gereksinimleri
Bu kişilerin, tüm teknik eğitimleri değil ama özellikle “IPv6 geçiş stratejileri” ve “yüksek seviyeli IPv6 mimarisi” oturumlarını takip etmesi faydalı oluyor.
DCHost olarak RIPE NCC IPv6 eğitimlerini pratikte nasıl kullanıyoruz?
Teorik anlatımların ötesine geçmek için, DCHost’ta kendi deneyimimizden bahsetmek daha somut olabilir. IPv6 tarafında stratejimizi belirlerken attığımız temel adımlar kabaca şöyleydi:
- Çekirdek ekibi eğitme: Ağ mühendislerimiz RIPE NCC’nin IPv6 temelleri, yönlendirme ve güvenlik eğitimlerini tamamladı.
- Lab ortamı kurma: Üretim ağından tamamen izole, fakat gerçekçi topolojiye sahip bir IPv6 test lab’ı kurduk.
- Adres planını tasarlama: RIPE NCC eğitimlerinde önerilen hiyerarşik planlama yöntemleriyle veri merkezi, müşteri ve servis segmentlerini net ayırdık.
- Dual-stack pilotları: Seçili VPS ve dedicated sunucu gruplarında dual-stack (IPv4+IPv6) pilot çalışmalar yaptık.
- Dokümantasyon ve rehberler: Müşterilerimizin kendi VPS’lerinde IPv6’yı rahatça etkinleştirebilmesi için adım adım rehberler yayınladık.
Bu sürecin önemli kısmı, RIPE NCC eğitimlerinden aldığımız çerçeveyi kendi altyapımıza uyarlayabilmekti. Örneğin; RIPE NCC IP tahsis kurallarındaki değişiklikleri anlattığımız yazıda da belirttiğimiz gibi, IPv4 kıtlığı sadece teknik değil, bütçe tarafında da ciddi etkiler yaratıyor. Biz eğitimlerden aldığımız bilgiyle hem teknik mimariyi hem de adres tahsis stratejilerimizi yeniden dengeledik.
RIPE NCC IPv6 eğitimlerinden maksimum verim almak için ipuçları
Eğitime katılmak tek başına yeterli değil; öncesinde ve sonrasında atacağınız adımlar, alacağınız verimi belirliyor. DCHost olarak sahada gördüğümüz en iyi pratikleri şöyle özetleyebiliriz:
Eğitim öncesi: Hazırlık ve hedef belirleme
- Mevcut durumu netleştirin: Ağınızda bugün IPv6 var mı, yoksa sıfırdan mı başlayacaksınız?
- Hedefleri yazın: “6 ay içinde tüm veri merkezini dual-stack’e geçirmek”, “VPS ürünlerinde IPv6’yı varsayılan yapmak” gibi somut hedefler belirleyin.
- Rol bazlı görev listesi çıkarın: Kim adres planından, kim BGP anonslarından, kim güvenlikten sorumlu olacak?
Eğitim sırasında: Not, soru ve lab’lara odaklanma
- Lab’ları hafife almayın: Lab senaryoları genelde üretime en yakın modeller. Özellikle firewall, yönlendirme ve geçiş mekanizmaları lab’larını tekrar tekrar çalışın.
- Kendi ağınızdan örnekler getirin: Eğitmene “bizde şöyle bir topoloji var” diyerek nokta atışı sorular sorun.
- Notlarınızı standartlaştırın: Sonrasında ekip içi dokümantasyona aktarılabilecek şekilde başlık başlık not tutun.
Eğitim sonrası: PoC, pilot ve canlıya geçiş
- PoC ortamı kurun: Önce küçük bir lab veya test ortamında IPv6’yı uçtan uca deneyin.
- Pilot müşteriler seçin: Gönüllü veya teknik ekibi güçlü birkaç müşterinizle birlikte dual-stack veya IPv6-only pilotları yapın.
- Dokümantasyon oluşturun: İç wiki, runbook ve kontrol listeleri hazırlayın. Örneğin, biz DCHost’ta IPv6 geçişi için ayrı bir “cutover” checklist’i kullanıyoruz.
Adım adım: RIPE NCC IPv6 eğitim programlarına nasıl kayıt olunur?
Teknik içerikler kadar pratik sorular da önemli: “Bu eğitime nasıl kaydolacağım, ücretli mi, hangi ön şartlar var?” gibi. Genel akış şu şekilde işliyor:
- RIPE NCC Access hesabı oluşturma: Kurumunuz LIR ise büyük ihtimalle zaten bir hesabınız vardır. Bireysel olarak da erişim hesabı alınabiliyor.
- Eğitim takvimini inceleme: Bölgenize yakın yüz yüze eğitimler, online webinarlar ve RIPE NCC Academy kurslarını listeden seçiyorsunuz.
- Kayıt formu doldurma: Genellikle katılımcı sayısı kısıtlı olduğu için erken kayıt avantajlı.
- Onay ve hazırlık mail’i: Eğitim dili, gereksinimler (örneğin, temel IPv4 bilgisi, laptop ile gelmeniz vb.) size iletiliyor.
Pek çok IPv6 eğitimi, RIPE NCC üyeleri (LIR’ler) için ücretsiz veya çok düşük maliyetli. Küçük ekiplere sahip işletmeler için de çevrim içi Academy kursları zaten maliyetsiz büyük bir kaynak konumunda.
Eğitim sonrası yol haritası: IPv6 geçişini sahaya indirmek
Eğitimleri tamamladıktan sonra, asıl önemli olan öğrendiklerinizi sahada hayata geçirmek. Bizim önerdiğimiz yol haritası şöyle:
- 1. Ay: Adres planını tasarlayın, test lab’ını kurun, temel dual-stack senaryolarını doğrulayın.
- 2–3. Ay: Seçili servisler (örneğin iç monitoring, bazı API’ler) için internal IPv6 aktivasyonu yapın.
- 3–6. Ay: web hosting, VPS ve e-posta servisleri için dual-stack yayılımını planlayın, pilot müşterilerle test edin.
- 6. Ay ve sonrası: Yeni kurulan tüm servislerde IPv6’yı varsayılan hale getirin, IPv4’ü destek ama zorunlu olmayan katman gibi konumlandırın.
Bu yol haritasını, sitemizdeki IPv6 benimseme oranları ve zamanlama rehberi ile birlikte okursanız, kendi işletmeniz için daha gerçekçi bir takvim çıkarabilirsiniz.
Sonuç: IPv6 eğitimi lüks değil, ağınızın sürdürülebilirliği için zorunlu
IPv4 adres fiyatlarının rekor seviyelere ulaştığı, regülasyon baskılarının arttığı ve büyük içerik sağlayıcıların IPv6’yı varsayılan hale getirdiği bir ortamda, IPv6’yı ertelemek artık gerçekçi değil. RIPE NCC IPv6 eğitim programları; bu dönüşümü panik yapmadan, adım adım ve ölçülebilir hedeflerle yönetebilmeniz için pratik bir rehber sunuyor. Biz DCHost olarak, kendi ağ ekibimizi bu eğitimlerle güçlendirip, bugün müşterilerimize IPv6 destekli hosting, VPS, dedicated sunucu ve colocation hizmetleri sunabiliyoruz.
Eğer siz de altyapınızı IPv6’ya hazır hale getirmek, IPv4 maliyet baskısını azaltmak ve ağ ekibinizin vizyonunu güncellemek istiyorsanız, RIPE NCC IPv6 eğitimlerini somut bir eylem planının merkezine koymanızı öneririz. Kendi ağınız için yol haritası oluştururken, IPv6 tarafındaki pratik rehberlerimize ve özellikle VPS üzerinde IPv6 yapılandırma adımlarına göz atabilir, DCHost ekibiyle birlikte hem eğitim hem de altyapı tarafında geleceğe hazır bir mimari tasarlayabilirsiniz.
