PHP 8 Geçiş Rehberi: Paylaşımlı Hosting ve VPS’te WordPress ve Laravel’i Güvenle Yükseltmek

PHP 8’e Geçmek Neden Artık Ertelenmemeli?

PHP 7.4’ün resmi güvenlik desteği bitti, 8.x serisi ise hem güvenlik hem performans tarafında ciddi avantajlar getiriyor. Buna rağmen pek çok WordPress ve Laravel projesi hâlâ eski sürümlerde çalışıyor; sebebi de genellikle “bozulur mu?” endişesi. Biz DCHost tarafında yüzlerce site ve uygulamanın PHP 8’e geçişine eşlik ediyoruz ve şunu net görüyoruz: Doğru planlanmış bir geçiş, tahmin edildiğinden çok daha sorunsuz ilerliyor; üstelik sonunda daha hızlı, daha güvenli ve daha uzun süre destek alacak bir yığına kavuşuyorsunuz.

Bu rehberde, özellikle paylaşımlı hosting ve VPS ortamlarında çalışan WordPress ve Laravel projelerini adım adım PHP 8’e taşımayı anlatacağız. Amaç, “güncelle” tuşuna basıp umut etmek değil; önce envanter çıkaran, staging ortamda test eden, log’ları izleyen ve gerekirse planlı rollback yapabilen olgun bir süreç kurmak. Anlatım boyunca, DCHost altyapısında sahada uyguladığımız pratikleri, tipik hataları ve bunları önceden nasıl yakalayabileceğinizi mümkün olduğunca sade bir dille paylaşacağız.

Geçişe Başlamadan Önce: Envanter, Yedek ve Staging Zorunlu

1. Envanter Çıkarın: Hangi Kod, Hangi Sürüme Hazır?

PHP 8’e geçmeden önce, elinizde ne olduğunu netleştirmeniz gerekiyor. WordPress tarafında bu, tema ve eklenti listesini; Laravel tarafında ise composer.json içindeki paketleri dikkatle incelemek anlamına geliyor.

• WordPress: Yönetim panelinde Tüm Eklentiler ve Temalar sayfalarınızı gezin, aktif/pasif tüm eklentileri not edin. Her eklentinin sayfasında PHP uyumluluğunu, son güncelleme tarihini ve kullanıcı yorumlarını kontrol edin.
• Laravel: Proje kök dizininde composer.json içindeki php gereksinimi (örneğin ^7.4|^8.0) ve framework sürümünüz (Laravel 6/7/8/9/10) ile üçüncü parti paketlerin desteklediği PHP sürümlerini inceleyin.

Özellikle çok eski eklentiler veya yıllardır güncellenmeyen Laravel paketleri risklidir. Bu paketi gerçekten kullanıyor musunuz? Yerine güncel bir alternatif var mı? Geçiş öncesi bunları netleştirmek, canlı ortamda sürpriz hata yaşama ihtimalinizi ciddi şekilde düşürür.

2. Tam Yedek Alın ve Geri Dönüşü Test Edin

Yedek almak çoğu zaman unutulmuyor; asıl unutulan, bu yedeğin gerçekten geri yüklenebilir olup olmadığını test etmek. PHP 8’e geçmeden önce mutlaka:

• cPanel veya paneliniz üzerinden tam hesap yedeği (dosyalar + veritabanı) alın.
• Bu yedeği başka bir test hesabına ya da alt dizine geri yükleyip açılabildiğini doğrulayın.

WordPress tarafında daha detaylı bir strateji için WordPress yedekleme stratejileri ve otomatik geri yükleme rehberimizi inceleyebilirsiniz. Yedeklerinizi test ederek, PHP sürüm geçişinde sorun çıkarsa dakikalar içinde eski duruma dönebilecek bir güvenlik ağı oluşturmuş olursunuz.

3. Staging Ortamı Kullanın: Canlıda Deneme Yapmayın

PHP 8 geçişini doğrudan canlı sitede denemek, özellikle e-ticaret ve yüksek trafikli projelerde gereksiz risk demektir. paylaşımlı hosting kullanıyorsanız, WordPress için birebir klon bir test ortamı kurmak oldukça kolay:

• Ayrı bir alt alan adı (örneğin staging.ornekdomain.com) oluşturun.
• Dosya ve veritabanını staging’e kopyalayın.
• Staging üzerinde PHP 8’i etkinleştirip hataları burada görün.

Adım adım örnek görmek isterseniz, paylaşımlı hosting’de WordPress staging ortamı kurma rehberimiz bu makalenin doğal tamamlayıcısıdır. Laravel için de benzer şekilde ayrı bir sanal host veya alt dizinde staging ortamı kurup .env dosyasında farklı veritabanı kullanarak test yapabilirsiniz.

Paylaşımlı Hosting’te PHP 8’e Geçiş Stratejisi

1. Çoklu PHP Sürümü Yönetimi: Aynı Hesapta Güvenli Deneme

DCHost altyapısında olduğu gibi modern paylaşımlı hosting platformlarının çoğunda aynı hesapta birden fazla PHP sürümünü paralel kullanabilirsiniz. Bu sayede canlı sitenizi PHP 7.4’te çalıştırmaya devam ederken, staging ortamında PHP 8’i deneyebilirsiniz.

cPanel veya DirectAdmin kullanıyorsanız, her alan adına veya alt dizine özel PHP sürümü atamayı anlatan çoklu PHP sürümü yönetimi rehberimize göz atmanızı öneririz. Buradaki mantık basit:

• Canlı domain için şimdilik mevcut PHP sürümünü koruyun.
• Staging domain / alt dizin için PHP 8.0/8.1/8.2 seçin.
• Hata ayıklama ve uyumluluk testlerini staging’de bitirmeden canlıya dokunmayın.

2. Paylaşımlı Hosting’te WordPress’i PHP 8’e Taşımak

WordPress sitelerde tipik senaryo şu şekilde işler:

1. Çekirdek, tema ve eklentileri güncelleyin: Önce PHP’yi değil, WordPress çekirdeğini ve eklentileri güncel hale getirin. Özellikle PHP 8 uyumluluğu belirten sürüm notlarını okuyun.
2. Sağlık kontrolleri: Site Sağlığı (Site Health) ekranındaki uyarıları dikkate alın; eski PHP uyarıları, eklenti çatışmaları burada kendini belli eder.
3. Staging’de PHP 8’i açın: Staging ortamında PHP 8.1 veya 8.2 seçin; mümkün olduğunca, uzun vadeli destek (LTS) ömrü daha uzun sürüm tercih edin.
4. Hata kayıtlarını izleyin: Geçiş sonrası beyaz ekran, 500 hatası veya uyarı görürseniz, PHP log’larını inceleyerek sorumlu eklenti ya da kodu tespit edin.
5. Önemli işlevleri test edin: Form gönderimleri, ödeme adımları, kullanıcı kayıtları, arama, filtreleme gibi kritik akışları tek tek deneyin.

Paylaşımlı hosting’te PHP hatalarını doğru görmek için PHP hata kayıtlarını yapılandırma rehberimizde anlattığımız gibi display_errors yerine error_log kullanıp hataları dosyaya yazdırmak çok daha sağlıklıdır. Böylece canlıya geçtiğinizde de arka planda oluşan hataları panelden takip edebilirsiniz.

3. Paylaşımlı Hosting’te Laravel: Ne Kadar Gerçekçi?

Laravel projeleri teknik olarak paylaşımlı hosting’te çalışabilir, ancak bazı sınırlamalar vardır:

• SSH erişimi ve Composer kullanımı kısıtlı veya paylaşımlı olabilir.
• Queue işçileri (worker), scheduler (cron) ve cache/oturum için Redis gibi servisler genellikle sunucu genelinde paylaşımlı yapıdadır.
• Paket güncellemeleri ve PHP eklentileri üzerinde tam kontrolünüz olmayabilir.

Eğer projeniz küçük ölçekli, zamanlanmış işler ve kuyruk yoğunluğu düşükse paylaşımlı hosting üzerinde de Laravel + PHP 8 kombinasyonu iş görebilir. Ancak orta ve büyük projelerde, özellikle arka plan işlerinin yoğun olduğu SaaS veya API uygulamalarında, Laravel için paylaşımlı hosting mi VPS mi sorusunu ciddiyetle düşünmek gerekir. DCHost’ta yönetilen veya yönetilmeyen VPS seçenekleriyle, PHP sürümü, PHP-FPM havuzları, queue worker’lar ve cache servislerini tamamen size özel izole edecek bir mimari kurabiliyoruz.

VPS’te PHP 8’e Geçiş: Laravel ve Büyük WordPress Siteleri

1. Aynı VPS’te Birden Fazla PHP-FPM Versiyonu Çalıştırmak

VPS üzerinde tam kontrol sizde olduğu için, PHP 8’e geçişi çok daha esnek bir şekilde planlayabilirsiniz. En sağlıklı yaklaşım, kısa bir süre için hem eski hem yeni PHP-FPM sürümlerini aynı anda çalıştırmaktır:

• Örneğin PHP 7.4 için php74-fpm, PHP 8.1 için php81-fpm servisi kurun.
• Nginx veya Apache vhost ayarlarında, staging domain’leri PHP 8.1 havuzuna; canlı siteleri ise geçici olarak PHP 7.4 havuzuna yönlendirin.
• Testler tamamlandıktan sonra yalnızca upstream soket/port ayarını değiştirerek canlı siteyi PHP 8’e geçirip, gerekirse hızlıca geri dönebilecek bir yapı kurun.

Laravel üretim ortamı ayarları, PHP-FPM havuz yapısı ve sıfır kesinti dağıtım konusunda detay isterseniz, Laravel uygulamalarını VPS’te yayınlama rehberimiz bu makaleyle birebir örtüşen, daha düşük seviyeli teknik bilgiler içeriyor.

2. Laravel Sürümü ve PHP 8 Uyumluluğu

Laravel tarafında PHP 8’e geçerken dikkat edilmesi gereken en kritik konu, framework ve paket sürümlerinizdir. Özet tablo kabaca şöyle:

• Laravel 8: Çoğu sürümde PHP 7.3+ destekler, ancak PHP 8.1/8.2 kullanıyorsanız en güncel minor sürüme yükseltmekte fayda var.
• Laravel 9: PHP 8.0+ gerektirir; bu sürüm zaten PHP 8’e geçişten sonra kullanılmak üzere tasarlanmıştır.
• Laravel 10: Minimum PHP 8.1 gerektirir; modern PHP özelliklerinden yoğun şekilde faydalanır.

Pratik yaklaşım şu olabilir:

1. Önce Laravel’i resmi upgrade rehberlerine uyarak son minor sürüme yükseltin.
2. Composer paketlerinizi composer update ile güncelleyin; PHP 8 uyumluluğu olmayan paketleri tespit edip gerekirse alternatifleriyle değiştirin.
3. Geliştirme ortamında PHP 8 ile tüm testleri (özellikle birim/entegrasyon testleriniz varsa) çalıştırın.
4. VPS staging ortamında gerçek veritabanı kopyasıyla manuel fonksiyonel testler yapın.

Özellikle match anahtar kelimesi, named arguments, union types gibi PHP 8 özelliklerini kendiniz kullanıyorsanız, eski koda karışan yeni sözdizimini iki kez kontrol etmeniz gerekir. Geriye dönük uyumluluk konusunda daha ayrıntılı bir kontrol listesi istiyorsanız, PHP 8.x yükseltme kontrol listesi rehberimiz önemli bir tamamlayıcı kaynaktır.

3. Büyük WordPress Sitelerinde Zero-Downtime Senaryosu

Yüksek trafikli WordPress veya WooCommerce sitelerinde, PHP sürümü değişikliği bile hissedilir bir kesinti riski taşır. VPS üzerinde olduğunuzda şu stratejileri uygulayabilirsiniz:

• Blue-green deployment: İkinci bir vhost veya hatta ikinci bir VPS üzerinde sitenin PHP 8 ile çalışan klonunu ayağa kaldırırsınız. DNS veya reverse proxy seviyesinde trafiği yeni ortama yavaş yavaş taşırsınız.
• Health check’lerle yumuşak geçiş: Load balancer veya proxy, sağlıklı cevap veren PHP 8 örneklerine trafik yönlendirir; hata oranı artarsa otomatik olarak geri döner.
• Veritabanı migrasyonlarını dikkatli planlama: Laravel tarafındaki şema değişiklikleri veya WordPress eklentilerinin yaptığı DB güncellemeleri için önceden test edilmiş migrate/rollback senaryoları hazırlayın.

DCHost üzerinde çalışan projelerde, özellikle e-ticaret sitelerinde, PHP sürümü gibi kritik değişiklikleri çoğunlukla blue-green deployment stratejisiyle birleştirerek kesintisiz geçiş yapmayı öneriyoruz.

Uyumluluk ve Hata Ayıklama: WordPress ve Laravel’de Tipik Sorunlar

1. PHP 8’in Sık Görülen Kırılma Noktaları

PHP 7’den PHP 8’e geçerken en sık karşılaştığımız sorun başlıkları şunlar:

• Hata seviyelerinin artması: Önceden notice/ warning olan pek çok durum artık TypeError veya ValueError gibi fatal hatalara dönüşebiliyor.
• İsteğe bağlı parametrelere null gönderilmesi: Fonksiyon imzasında type hint varken null verilmesi, daha önce tolere edilirken artık hataya düşebiliyor.
• Deprecated fonksiyon ve özellikler: Eski each(), create_function() gibi fonksiyonları kullanan eklenti ve kütüphaneler çalışmaz hale gelebiliyor.
• String/number otomatik dönüşümleri: Zayıf tür dönüşümlerine güvenen eski kodlar, daha sıkı tip kurallarıyla patlayabiliyor.

Bu yüzden geçiş sırasında hata raporlama seviyesini geçici olarak yükseltmek, hem WordPress hem Laravel projelerinde “geleceğin hatalarını” bugünden görmenizi sağlar.

2. PHP Hata Log’larını Doğru Kullanmak

Hata mesajlarını doğrudan ekranda görmek (özellikle canlı ortamda) hem güvenlik hem kullanıcı deneyimi açısından sakıncalıdır. Bu yüzden:

• display_errors = Off tutup,
• log_errors = On ayarıyla hataları belirli bir dosyaya yazdırın.

Log dosyasını düzenli takip etmek için panelinizin dosya yöneticisi, terminal veya basit bir log izleme aracı kullanabilirsiniz. Ayrıntılı örnekler ve error_log konfigürasyonu için PHP hata kayıtlarını doğru yapılandırma rehberimize mutlaka göz atın. Laravel tarafında ise storage/logs altındaki günlük dosyaları, WordPress tarafında PHP error_log dosyaları ana referansınız olacak.

3. WordPress Özelinde Karşılaşılan Hatalar

WordPress sitelerinde PHP 8 geçişinde en sık gördüğümüz problemler:

• Yıllardır güncellenmeyen tema fonksiyonlarında Deprecated uyarıları ve fatal hatalar.
• Özellikle page builder eklentilerinin eski sürümlerinde type hint uyumsuzlukları.
• Eski WooCommerce eklentilerinde ödeme adımını bozan uyarı/fatal hatalar.

Bu nedenle, canlı geçişten önce staging ortamında:

• Tüm temaları ve eklentileri en güncel sürüme çekin.
• Kritik eklentiler için PHP 8 uyumluluğu olup olmadığını geliştirici sayfasından teyit edin.
• Ödeme, kullanıcı kaydı, arama ve sepet adımlarını manuel olarak test edin.

4. Laravel Özelinde Karşılaşılan Hatalar

Laravel projelerinde tipik PHP 8 sorunları genellikle şu başlıklarda toplanıyor:

• Eski sürüm framework ile yeni PHP’nin tam uyumlu olmaması (özellikle phpunit, fzaninotto/faker benzeri bağımlılıklar).
• Type-hint’lenmiş servisler ve constructor injection’larda yanlış parametre sıraları veya null değerler.
• Eski syntax’lı closure’lar, dinamik özellikler ve __get() sihirli metoduna aşırı güvenen kütüphaneler.

Burada en iyi strateji, önce geliştirme ortamında composer update çalıştırıp, testleri koşturmak ve php artisan config:clear, php artisan cache:clear, php artisan route:clear komutlarıyla tüm cache’leri temizledikten sonra staging’e geçmektir.

PHP 8 Sonrası Performans ve Güvenlik İnce Ayarları

1. Temel PHP Ayarlarını Gözden Geçirin

PHP 8’e geçtikten sonra performans ve stabilite için bazı temel ayarları tekrar hesaplamak gerekir:

• memory_limit: WordPress ve Laravel projelerinde, eklenti ve paket yoğunluğuna göre 256M–512M arası tipik değerlerdir.
• max_execution_time: Özellikle büyük import/export işlemleri için komut satırında daha yüksek, web isteklerinde daha makul değerler kullanılabilir.
• upload_max_filesize ve post_max_size: Medya yükleme ve form gönderimlerini göz önünde bulundurarak güncelleyin.

Bu üç temel parametreyi nasıl hesaplayacağınızı detaylı anlattığımız PHP ayarlarını doğru yapmak rehberi, PHP 8 geçişi sonrası mutlaka elinizin altında olmalı.

2. OPcache ile PHP 8’in Gerçek Gücünü Açığa Çıkarın

PHP 8’in sunduğu performans kazanımlarının önemli bir kısmı, OPcache’le birleştiğinde ortaya çıkıyor. OPcache, PHP kodlarının derlenmiş halini bellekte tutarak her istekte tekrar derleme maliyetini ortadan kaldırır. Doğru ayarlarla:

• WordPress sayfa açılış sürelerini belirgin şekilde kısaltabilirsiniz.
• Laravel API’lerinde aynı donanımla daha fazla isteğe cevap verebilirsiniz.

Özellikle opcache.memory_consumption, opcache.max_accelerated_files ve opcache.validate_timestamps gibi parametrelerin nasıl ayarlanacağını adım adım anlattığımız PHP OPcache ayarları rehberi, PHP 8 geçişinden hemen sonra göz atmanız gereken kaynaklardan biri.

3. WordPress ve Laravel İçin Sunucu Tarafı Optimizasyon

PHP 8, doğru yapılandırılmış bir altyapıyla birleştiğinde etkisini katlayarak gösterir. Örneğin:

• WordPress’te PHP-FPM, OPcache, Redis/Memcached object cache ve optimize edilmiş MySQL ile TTFB ve LCP değerlerini ciddi biçimde iyileştirebilirsiniz.
• Laravel’de queue worker, config/opcache optimizasyonları ve doğru seçilmiş session/cache sürücüleriyle API yanıt sürelerini düşürebilirsiniz.

Bu konuda daha derin bir bakış için WordPress için sunucu tarafı optimizasyon rehberimizi ve Laravel prod ortamı ayarlarını anlattığımız detaylı makalelerimizi inceleyebilirsiniz. DCHost olarak, hem paylaşımlı hosting hem de VPS/dedicated altyapıda bu ayarları sahada sürekli iyileştiriyor ve müşterilerimizle paylaşıyoruz.

Özet ve DCHost Üzerinde Güvenli PHP 8 Geçiş Planı

PHP 8’e geçiş, doğru planlanmadığında riskli; doğru planlandığında ise projenize hız ve güvenlik kazandıran güçlü bir adım. Bu rehberde, paylaşımlı hosting ve VPS ortamlarında WordPress ve Laravel projelerini güvenle yükseltmek için izlemeniz gereken ana adımları toparladık:

• Önce envanter çıkarın, eklenti ve paketlerin PHP 8 uyumluluğunu netleştirin.
• Tam yedek alın ve geri yükleme provasını mutlaka yapın.
• Canlıya dokunmadan önce staging ortamında PHP 8’i deneyin.
• Paylaşımlı hosting’te çoklu PHP sürümü desteğini, VPS’te ise çoklu PHP-FPM havuzlarını kullanarak riskleri izole edin.
• Hata log’larını etkin kullanarak deprecated ve fatal hataları erkenden yakalayın.
• Geçiş sonrası PHP ayarları ve OPcache ile performans tuningi yapmayı unutmayın.

DCHost olarak; paylaşımlı hosting, NVMe tabanlı VPS, dedicated sunucu ve colocation hizmetlerimizde PHP 8 geçişlerini düzenli olarak yürütüyoruz. İsterseniz sadece cPanel hesabınızda PHP sürümü değişikliği için, isterseniz çok sunuculu Laravel & WordPress kümelerinizde blue-green veya zero-downtime senaryoları için birlikte detaylı bir plan çıkarabiliriz. Mevcut projenizin mimarisini birlikte değerlendirip, sizin için en uygun PHP 8 geçiş yol haritasını konuşmak isterseniz, DCHost ekibi her zaman bir destek talebi kadar yakın.