{"id":1704,"date":"2025-11-11T18:41:35","date_gmt":"2025-11-11T15:41:35","guid":{"rendered":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/gelismis-dmarc-ve-bimi-rua-ruf-raporlarindan-marka-gostergesine-nasil-yol-alinir\/"},"modified":"2025-11-11T18:41:35","modified_gmt":"2025-11-11T15:41:35","slug":"gelismis-dmarc-ve-bimi-rua-ruf-raporlarindan-marka-gostergesine-nasil-yol-alinir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/gelismis-dmarc-ve-bimi-rua-ruf-raporlarindan-marka-gostergesine-nasil-yol-alinir\/","title":{"rendered":"Geli\u015fmi\u015f DMARC ve BIMI: RUA\/RUF Raporlar\u0131ndan Marka G\u00f6stergesine Nas\u0131l Yol Al\u0131n\u0131r?"},"content":{"rendered":"<div class=\"dchost-blog-content-wrapper\"><div id=\"toc_container\" class=\"toc_transparent no_bullets\"><p class=\"toc_title\">\u0130&ccedil;indekiler<\/p><ul class=\"toc_list\"><li><a href=\"#Giris_Bir_Eposta_Neden_Yolda_Usur\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">1<\/span> Giri\u015f: Bir E\u2011posta Neden Yolda \u00dc\u015f\u00fcr?<\/a><\/li><li><a href=\"#DMARCi_Anlamak_SPF_ve_DKIMin_El_Sikismasi_Neden_Onemli\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">2<\/span> DMARC\u2019\u0131 Anlamak: SPF ve DKIM\u2019in El S\u0131k\u0131\u015fmas\u0131 Neden \u00d6nemli?<\/a><ul><li><a href=\"#Hikayenin_Kahramanlari_SPF_DKIM_ve_DMARC\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">2.1<\/span> Hik\u00e2yenin Kahramanlar\u0131: SPF, DKIM ve DMARC<\/a><\/li><li><a href=\"#Niye_Bunca_Ugras\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">2.2<\/span> Niye Bunca U\u011fra\u015f?<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Sifirdan_Politikaya_pnone_ile_Dinle_Sonra_Sikilastir\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">3<\/span> S\u0131f\u0131rdan Politikaya: p=none ile Dinle, Sonra S\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r<\/a><ul><li><a href=\"#Ilk_Adim_Gor_Ogren_Not_Al\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">3.1<\/span> \u0130lk Ad\u0131m: G\u00f6r, \u00d6\u011fren, Not Al<\/a><\/li><li><a href=\"#Basit_Bir_DMARC_Kaydi_Ornegi\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">3.2<\/span> Basit Bir DMARC Kayd\u0131 \u00d6rne\u011fi<\/a><\/li><li><a href=\"#pquarantine_ve_prejecte_Gecis\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">3.3<\/span> p=quarantine ve p=reject\u2019e Ge\u00e7i\u015f<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#RUA_ve_RUF_O_Raporlar_Aslinda_Ne_Soyluyor\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">4<\/span> RUA ve RUF: O Raporlar Asl\u0131nda Ne S\u00f6yl\u00fcyor?<\/a><ul><li><a href=\"#RUA_Buyuk_Resim_Aggregated_Gorunum\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">4.1<\/span> RUA: B\u00fcy\u00fck Resim, Aggregated G\u00f6r\u00fcn\u00fcm<\/a><\/li><li><a href=\"#RUF_Olay_Yerinden_Notlar\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">4.2<\/span> RUF: Olay Yerinden Notlar<\/a><\/li><li><a href=\"#Raporlari_Kolay_Okuma\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">4.3<\/span> Raporlar\u0131 Kolay Okuma<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Aggregate_Analizi_Bir_Aksamin_Hikayesi\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">5<\/span> Aggregate Analizi: Bir Ak\u015fam\u0131n Hik\u00e2yesi<\/a><ul><li><a href=\"#Neden_DKIM_Uyusmuyor\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">5.1<\/span> \u201cNeden DKIM Uyu\u015fmuyor?\u201d<\/a><\/li><li><a href=\"#Cozum_Dugumu_Imzada_Coz\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">5.2<\/span> \u00c7\u00f6z\u00fcm: \u201cD\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc \u0130mzada \u00c7\u00f6z\u201d<\/a><\/li><li><a href=\"#Yan_Etki_Alt_Alan_Adi_Stratejisi\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">5.3<\/span> Yan Etki: \u201cAlt Alan Ad\u0131 Stratejisi\u201d<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#BIMI_Posta_Kutusundaki_Kucuk_Logo_Buyuk_Guven\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">6<\/span> BIMI: Posta Kutusundaki K\u00fc\u00e7\u00fck Logo, B\u00fcy\u00fck G\u00fcven<\/a><ul><li><a href=\"#BIMI_Nedir_Ne_Ise_Yarar\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">6.1<\/span> BIMI Nedir, Ne \u0130\u015fe Yarar?<\/a><\/li><li><a href=\"#Logo_VMC_ve_DNS_Kaydi\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">6.2<\/span> Logo, VMC ve DNS Kayd\u0131<\/a><\/li><li><a href=\"#Gmail_ve_Digerleri_Kucuk_Nuanslar\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">6.3<\/span> Gmail ve Di\u011ferleri: K\u00fc\u00e7\u00fck N\u00fcanslar<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Operasyon_Gunluk_Bakim_DNS_Akisi_ve_Uyum_Konulari\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">7<\/span> Operasyon: G\u00fcnl\u00fck Bak\u0131m, DNS Ak\u0131\u015f\u0131 ve Uyum Konular\u0131<\/a><ul><li><a href=\"#DNS_Degisikliklerini_Akisa_Baglamak\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">7.1<\/span> DNS De\u011fi\u015fikliklerini Ak\u0131\u015fa Ba\u011flamak<\/a><\/li><li><a href=\"#Uyum_Sertifikalar_ve_Zincirin_Saglamligi\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">7.2<\/span> Uyum, Sertifikalar ve Zincirin Sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131<\/a><\/li><li><a href=\"#Bir_Alan_Adi_Birden_Fazla_Gonderim_Kanali\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">7.3<\/span> Bir Alan Ad\u0131, Birden Fazla G\u00f6nderim Kanal\u0131<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Sorun_Giderme_Kucuk_Kiymiklar_Nasil_Cekilir\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">8<\/span> Sorun Giderme: K\u00fc\u00e7\u00fck K\u0131ym\u0131klar Nas\u0131l \u00c7ekilir?<\/a><ul><li><a href=\"#Header_From_ile_Envelope_From_Ayni_Hikayeyi_Anlatmiyor\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">8.1<\/span> \u201cHeader From\u201d ile \u201cEnvelope From\u201d Ayn\u0131 Hik\u00e2yeyi Anlatm\u0131yor<\/a><\/li><li><a href=\"#DKIM_Imzasi_Guclu_ama_Yanlis_Alanda\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">8.2<\/span> DKIM \u0130mzas\u0131 G\u00fc\u00e7l\u00fc ama Yanl\u0131\u015f Alanda<\/a><\/li><li><a href=\"#RUF_Raporlari_Geldi_Panik_Yok\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">8.3<\/span> RUF Raporlar\u0131 Geldi, Panik Yok<\/a><\/li><li><a href=\"#Politikayi_Sikilastirirken_Ufak_Durdurmalar\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">8.4<\/span> Politikay\u0131 S\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r\u0131rken Ufak Durdurmalar<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Adim_Adim_Butunlesme_DMARCtan_BIMIya_Uzanan_Yol\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">9<\/span> Ad\u0131m Ad\u0131m B\u00fct\u00fcnle\u015fme: DMARC\u2019tan BIMI\u2019ya Uzanan Yol<\/a><ul><li><a href=\"#Once_Temel_Sonra_Vitrin\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">9.1<\/span> \u00d6nce Temel, Sonra Vitrin<\/a><\/li><li><a href=\"#Ufak_Bir_Deneme_Tiyatrosu\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">9.2<\/span> Ufak Bir Deneme Tiyatrosu<\/a><\/li><li><a href=\"#Dis_Kaynaklar_Kisa_Yol_Olur\"><span class=\"toc_number toc_depth_2\">9.3<\/span> D\u0131\u015f Kaynaklar K\u0131sa Yol Olur<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Kapanis_Kucuk_Ayarlar_Buyuk_Huzur\"><span class=\"toc_number toc_depth_1\">10<\/span> Kapan\u0131\u015f: K\u00fc\u00e7\u00fck Ayarlar, B\u00fcy\u00fck Huzur<\/a><\/li><\/ul><\/div>\n<h2 id=\"section-1\"><span id=\"Giris_Bir_Eposta_Neden_Yolda_Usur\">Giri\u015f: Bir E\u2011posta Neden Yolda \u00dc\u015f\u00fcr?<\/span><\/h2>\n<p>Hi\u00e7 oldu mu, g\u00fcn\u00fcn en g\u00fczel saatinde g\u00f6nderdi\u011finiz kampanya e-postas\u0131 bir t\u00fcrl\u00fc yerine varmaz? Ge\u00e7en ay tam da b\u00f6yle bir ak\u015fam ya\u015fad\u0131m. Pazarlama ekibi heyecanla bekliyor, CRM \u201cg\u00f6nderildi\u201d diyor ama al\u0131c\u0131 taraf\u0131nda t\u0131k yok. Dakikalar ge\u00e7iyor, bildirim yok, d\u00f6n\u00fc\u015f yok. Bir an durup, \u201cBiz DMARC\u2019\u0131 sadece kurduk mu, yoksa ger\u00e7ekten dinleyip iyile\u015ftirdik mi?\u201d diye sordum kendime. \u0130\u015fte o an, konunun sadece bir TXT kayd\u0131 de\u011fil, bir <strong>al\u0131\u015fkanl\u0131klar seti<\/strong> oldu\u011funu hat\u0131rlad\u0131m.<\/p>\n<p>Bu yaz\u0131da sana s\u0131cak bir kahve e\u015fli\u011finde \u015funu anlatmak istiyorum: DMARC, RUA\/RUF raporlar\u0131 ve BIMI ile markan\u0131n e-postadaki parmak izini nas\u0131l netle\u015ftirirsin. Nerede tak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 nas\u0131l anlars\u0131n, aggregate raporlardan nas\u0131l i\u00e7g\u00f6r\u00fc \u00e7\u0131kar\u0131rs\u0131n, politikay\u0131 nas\u0131l g\u00fcvenle s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r\u0131rs\u0131n ve en sonunda o tatl\u0131 logo (BIMI) kutucu\u011fa nas\u0131l yerle\u015fir. Mesela \u201cp=none ile ba\u015fla, sonra yava\u015f\u00e7a s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r\u201d c\u00fcmlesi kula\u011fa ho\u015f geliyor ama pratikte neler oluyor, tek tek konu\u015faca\u011f\u0131z. Haz\u0131rsan, posta kutusunun arka odas\u0131na birlikte bakal\u0131m.<\/p>\n<h2 id=\"section-2\"><span id=\"DMARCi_Anlamak_SPF_ve_DKIMin_El_Sikismasi_Neden_Onemli\">DMARC\u2019\u0131 Anlamak: SPF ve DKIM\u2019in El S\u0131k\u0131\u015fmas\u0131 Neden \u00d6nemli?<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"Hikayenin_Kahramanlari_SPF_DKIM_ve_DMARC\">Hik\u00e2yenin Kahramanlar\u0131: SPF, DKIM ve DMARC<\/span><\/h3>\n<p>Mesela \u015f\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn: E-postay\u0131 bir zarf gibi ele alal\u0131m. Zarf\u0131n \u00fcst\u00fcndeki g\u00f6nderen ismi var, bir de ger\u00e7ekten postaya veren ki\u015fi. SPF, e-postay\u0131 kimin g\u00f6nderdi\u011fine bak\u0131yor. DKIM, \u201cBu mektup yolda karalanm\u0131\u015f m\u0131?\u201d diye kontrol ediyor. DMARC ise sahnenin y\u00f6netmeni; \u201c\u0130ki kontrol de bu g\u00f6nderenle uyumlu mu?\u201d diye soruyor ve kurala uymayana kar\u015f\u0131 nas\u0131l davranaca\u011f\u0131n\u0131 belirliyor. Uyum dedi\u011fimiz \u015fey de k\u0131saca <strong>alignment<\/strong>. G\u00f6nderen adresindeki alan ad\u0131 ile SPF\/DKIM do\u011frulamas\u0131ndaki alan adlar\u0131n\u0131n ayn\u0131 \u00e7izgide olmas\u0131.<\/p>\n<h3><span id=\"Niye_Bunca_Ugras\">Niye Bunca U\u011fra\u015f?<\/span><\/h3>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc posta kutular\u0131 g\u00fcveni seviyor. Sahtecilik, oltalama, itibar kayb\u0131\u2026 Hedefimiz e-posta yolculu\u011funu \u015feffafla\u015ft\u0131rmak. DMARC ile \u201cKim g\u00f6nderdi, do\u011fruland\u0131 m\u0131 ve do\u011fruland\u0131ysa bizim alan ad\u0131m\u0131zla ger\u00e7ekten ili\u015fkili mi?\u201d sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tl\u0131yoruz. G\u00fczel taraf\u0131 \u015fu: DMARC yaln\u0131z b\u0131rakm\u0131yor; size <strong>RUA ve RUF<\/strong> raporlar\u0131yla perde arkas\u0131ndaki tabloyu sunuyor. RUA \u00f6zet (aggregate), RUF ise olay an\u0131 (forensic) gibi d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsin.<\/p>\n<h2 id=\"section-3\"><span id=\"Sifirdan_Politikaya_pnone_ile_Dinle_Sonra_Sikilastir\">S\u0131f\u0131rdan Politikaya: p=none ile Dinle, Sonra S\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"Ilk_Adim_Gor_Ogren_Not_Al\">\u0130lk Ad\u0131m: G\u00f6r, \u00d6\u011fren, Not Al<\/span><\/h3>\n<p>Yeni ba\u015flarken DMARC\u2019\u0131 <strong>p=none<\/strong> ile kurmak en sa\u011fl\u0131kl\u0131s\u0131. Bu mod, e-postalar\u0131 engellemez; sadece rapor toplar. G\u00f6nderim kanallar\u0131n\u0131 haritalar, nerede hizalanma bozuklu\u011fu var g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn. \u0130\u015fin s\u0131rr\u0131, bu d\u00f6nemde sab\u0131rl\u0131 olmak ve raporlar\u0131 d\u00fczenli okumak. Zira as\u0131l s\u00fcrprizler burada gizli: Eski bir SaaS entegrasyonu, habersiz bir CRM ba\u011flant\u0131s\u0131, test i\u00e7in a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131z ama unuttu\u011funuz SMTP\u2026 Hepsi raporlarda ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<h3><span id=\"Basit_Bir_DMARC_Kaydi_Ornegi\">Basit Bir DMARC Kayd\u0131 \u00d6rne\u011fi<\/span><\/h3>\n<p>Mesela ba\u015flang\u0131\u00e7ta \u015f\u00f6yle bir DNS kayd\u0131 i\u015f g\u00f6r\u00fcr:<\/p>\n<p><code>_dmarc.ornek.com TXT \"v=DMARC1; p=none; rua=mailto:dmarc-rua@ornek.com; ruf=mailto:dmarc-ruf@ornek.com; fo=1; adkim=s; aspf=s; pct=100\"<\/code><\/p>\n<p>Burada \u201cadkim\u201d ve \u201caspf\u201d de\u011ferlerini \u201cs\u201d yaparak (strict) hizalanmay\u0131 daha net takip edersin. \u201cfo=1\u201d ise ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k oldu\u011funda daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr raporlar ister. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta RUF raporlar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck trafikli d\u00f6nemde denemek ak\u0131ll\u0131ca; \u00e7\u00fcnk\u00fc ayr\u0131nt\u0131 d\u00fczeyi y\u00fcksek olabiliyor. Bu e-postalar\u0131 ayr\u0131 bir posta kutusunda toplamak da d\u00fczen a\u00e7\u0131s\u0131ndan rahatlat\u0131r.<\/p>\n<h3><span id=\"pquarantine_ve_prejecte_Gecis\">p=quarantine ve p=reject\u2019e Ge\u00e7i\u015f<\/span><\/h3>\n<p>Bir s\u00fcre izledin, anlad\u0131n, d\u00fczelttin\u2026 \u015eimdi yava\u015f yava\u015f s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131rma zaman\u0131. \u201cp=quarantine\u201d ile uyumsuz e-postalar\u0131 \u201c\u015e\u00fcpheliler\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fcne ald\u0131r\u0131rs\u0131n. Sonra her \u015fey yolundaysa \u201cp=reject\u201d diyerek kap\u0131y\u0131 kapat\u0131rs\u0131n. Bu ge\u00e7i\u015fi bir gecede yapma; ad\u0131m ad\u0131m ilerle. Mesela \u00f6nce pazarlama alt alan ad\u0131n\u0131 d\u00fczg\u00fcn hizaya getir, sonra fatura ve destek kanallar\u0131na ge\u00e7. Unutma, ama\u00e7 ger\u00e7ek g\u00f6nderen kanallar\u0131n\u0131 k\u0131rmadan sahtecilikleri d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rakmak.<\/p>\n<h2 id=\"section-4\"><span id=\"RUA_ve_RUF_O_Raporlar_Aslinda_Ne_Soyluyor\">RUA ve RUF: O Raporlar Asl\u0131nda Ne S\u00f6yl\u00fcyor?<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"RUA_Buyuk_Resim_Aggregated_Gorunum\">RUA: B\u00fcy\u00fck Resim, Aggregated G\u00f6r\u00fcn\u00fcm<\/span><\/h3>\n<p>RUA raporlar\u0131 genelde s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f XML dosyalar\u0131 olarak gelir. \u0130lk ba\u015fta karma\u015f\u0131k g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ama anlatmak istedikleri nettir. Hangi IP\u2019lerden e-posta gitmi\u015f, o IP\u2019lerin SPF\/DKIM durumu ne, DMARC uyumu var m\u0131 ve hangi alan ad\u0131 ile ili\u015fkilendirildi\u2026 Bu raporlar sayesinde hi\u00e7 bilmedi\u011fin g\u00f6nderim kanallar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilir. Benim bir projede ba\u015f\u0131ma geldi: Eski bir b\u00fclten servisi h\u00e2l\u00e2 ayakta ve ara ara mail at\u0131yormu\u015f. RUA raporunda p\u0131r\u0131l p\u0131r\u0131l g\u00f6r\u00fcnd\u00fc.<\/p>\n<h3><span id=\"RUF_Olay_Yerinden_Notlar\">RUF: Olay Yerinden Notlar<\/span><\/h3>\n<p>RUF raporlar\u0131 daha \u201colay odakl\u0131\u201dd\u0131r. Ba\u015far\u0131s\u0131z do\u011frulamalar i\u00e7in \u00f6rnekler g\u00f6nderebilir. Baz\u0131 sa\u011flay\u0131c\u0131lar gizlilik sebebiyle RUF\u2019u s\u0131n\u0131rl\u0131 sunar, bu normal. Yine de denemek, kritik anlarda nokta at\u0131\u015f\u0131 te\u015fhis sa\u011flayabilir. Burada dikkat edece\u011fin \u015fey, bu raporlar\u0131n hassas veriler i\u00e7erebilece\u011fi. O y\u00fczden eri\u015fimi dar tutmak, eri\u015fenleri bilgilendirmek iyi bir al\u0131\u015fkanl\u0131k.<\/p>\n<h3><span id=\"Raporlari_Kolay_Okuma\">Raporlar\u0131 Kolay Okuma<\/span><\/h3>\n<p>Raporlar\u0131n dili teknik geldiyse dert etme. K\u00fc\u00e7\u00fck bir rit\u00fcel kur: G\u00fcn\u00fcn belirli bir saatinde raporlar\u0131 indir, bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyiciyle a\u00e7 ya da kendine basit bir tabloya \u00f6zet \u00e7\u0131kar. Birka\u00e7 g\u00fcn sonra desenleri g\u00f6rmeye ba\u015fl\u0131yorsun. Hangi g\u00f6nderim kanal\u0131n d\u00fczenli, hangisi serseri may\u0131n gibi oradan oraya savruluyor\u2026 Bu desenler bize \u201cNeyi hemen d\u00fczeltmeli, neyi planlayarak ele almal\u0131?\u201d sorusunun cevab\u0131n\u0131 verir.<\/p>\n<h2 id=\"section-5\"><span id=\"Aggregate_Analizi_Bir_Aksamin_Hikayesi\">Aggregate Analizi: Bir Ak\u015fam\u0131n Hik\u00e2yesi<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"Neden_DKIM_Uyusmuyor\">\u201cNeden DKIM Uyu\u015fmuyor?\u201d<\/span><\/h3>\n<p>Bundan birka\u00e7 ay \u00f6nce bir m\u00fc\u015fteride RUA raporlar\u0131na bakarken \u015funu g\u00f6rd\u00fcm: Pazarlama e-postalar\u0131 sorunsuz, ama fatura e-postalar\u0131nda DKIM hizas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcyor. G\u00f6nderen adresi \u201cbilling@ornek.com\u201d, DKIM\u2019de imza alan\u0131 ise \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir servis \u00fczerinde. SPF\u2019de zaten \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc servis yetkili; sorun \u015fu: DKIM imzas\u0131 bizim alan ad\u0131yla de\u011fil, servis alan ad\u0131yla at\u0131l\u0131yor. Yani DMARC diyor ki: \u201c\u0130mza tamam, ama sizinle ayn\u0131 \u00e7izgide de\u011fil.\u201d<\/p>\n<h3><span id=\"Cozum_Dugumu_Imzada_Coz\">\u00c7\u00f6z\u00fcm: \u201cD\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc \u0130mzada \u00c7\u00f6z\u201d<\/span><\/h3>\n<p>Bu durumda sihirli dokunu\u015f, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc servis \u00fczerinde <strong>kendi alan ad\u0131na DKIM<\/strong> imzas\u0131 ayarlamak. \u00c7o\u011fu servis bunu destekler. Yap\u0131nca ne oluyor? E-postay\u0131 yine servis g\u00f6nderiyor ama imza art\u0131k \u201cornek.com\u201d ile hizal\u0131. SPF zaten do\u011fru, DKIM hizalan\u0131nca DMARC tamam diyor. Raporlarda ye\u015fil \u00e7izgiler beliriyor. Mesela \u015f\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn: Ayn\u0131 tak\u0131m formas\u0131n\u0131 giymek gibi, kim \u015fut atarsa ats\u0131n skor hanesine bizim tak\u0131m yaz\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<h3><span id=\"Yan_Etki_Alt_Alan_Adi_Stratejisi\">Yan Etki: \u201cAlt Alan Ad\u0131 Stratejisi\u201d<\/span><\/h3>\n<p>Bu vesileyle alt alan ad\u0131 stratejisini elden ge\u00e7irmek de iyi geliyor. Pazarlama i\u00e7in \u201cmail.ornek.com\u201d, i\u015flemsel e-posta i\u00e7in \u201ctx.ornek.com\u201d, destek i\u00e7in \u201csupport.ornek.com\u201d gibi ayr\u0131 kanallar belirlemek hem raporlar\u0131 okumay\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor hem de BIMI taraf\u0131nda marka y\u00f6netimini netle\u015ftiriyor. Her bir alt alan ad\u0131na \u00f6zel DMARC politikas\u0131 yazabildi\u011fini unutma. B\u00f6ylece pazarlamada deneme yaparken i\u015flemsel tarafta daha s\u0131k\u0131 bir politika s\u00fcrebilirsin.<\/p>\n<h2 id=\"section-6\"><span id=\"BIMI_Posta_Kutusundaki_Kucuk_Logo_Buyuk_Guven\">BIMI: Posta Kutusundaki K\u00fc\u00e7\u00fck Logo, B\u00fcy\u00fck G\u00fcven<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"BIMI_Nedir_Ne_Ise_Yarar\">BIMI Nedir, Ne \u0130\u015fe Yarar?<\/span><\/h3>\n<p>BIMI\u2019y\u0131, \u201cDMARC\u2019\u0131 ciddiye alanlar\u0131n hak etti\u011fi k\u00fc\u00e7\u00fck bir alk\u0131\u015f\u201d gibi d\u00fc\u015f\u00fcn. E\u011fer DMARC do\u011fru kurulup s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015fsa, baz\u0131 posta sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131 gelen kutusunda marka logonu g\u00f6sterebiliyor. Kullan\u0131c\u0131ya bu, \u201cBu e-posta tan\u0131d\u0131k bir yerden\u201d hissini veriyor. \u00d6zellikle kalabal\u0131k gelen kutular\u0131nda minik bir i\u015faret, b\u00fcy\u00fck fark yarat\u0131yor.<\/p>\n<h3><span id=\"Logo_VMC_ve_DNS_Kaydi\">Logo, VMC ve DNS Kayd\u0131<\/span><\/h3>\n<p>Kurulumda \u00fc\u00e7 temel ad\u0131m var. Birincisi, logonun <strong>SVG Tiny P\/S<\/strong> format\u0131nda ve kare oran\u0131nda haz\u0131rlanmas\u0131. \u0130kincisi, baz\u0131 sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n istedi\u011fi <strong>VMC (Verified Mark Certificate)<\/strong>. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, BIMI i\u00e7in DNS kayd\u0131. Basit bir \u00f6rnek:<\/p>\n<p><code>default._bimi.ornek.com TXT \"v=BIMI1; l=https:\/\/cdn.ornek.com\/marka\/logo.svg; a=https:\/\/cdn.ornek.com\/marka\/vmc.pem\"<\/code><\/p>\n<p>Burada \u201cl\u201d logonun konumu, \u201ca\u201d ise VMC sertifikas\u0131n\u0131n URL\u2019si. VMC \u015fart\u0131 sa\u011flay\u0131c\u0131ya g\u00f6re de\u011fi\u015febilir ama VMC, marka do\u011frulu\u011funu sa\u011flam bir zemine oturtur. Ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 <a href=\"https:\/\/bimigroup.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">BIMI \u00e7al\u0131\u015fma grubunun sayfas\u0131ndaki y\u00f6nlendirmelerde<\/a> sade bir ak\u0131\u015fla bulabilirsin.<\/p>\n<h3><span id=\"Gmail_ve_Digerleri_Kucuk_Nuanslar\">Gmail ve Di\u011ferleri: K\u00fc\u00e7\u00fck N\u00fcanslar<\/span><\/h3>\n<p>Baz\u0131 posta sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n kendine g\u00f6re \u015fartlar\u0131 var. DMARC\u2019\u0131n \u201cp=quarantine\u201d ya da \u201cp=reject\u201d seviyesinde olmas\u0131, hizalanman\u0131n netli\u011fi ve DKIM\u2019in sa\u011flam imzas\u0131 gibi ba\u015fl\u0131klar \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. <a href=\"https:\/\/support.google.com\/mail\/answer\/81126?hl=tr\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">Google\u2019\u0131n g\u00f6nderen do\u011frulama rehberinde<\/a> bu \u00e7er\u00e7eve \u00e7ok anla\u015f\u0131l\u0131r anlat\u0131l\u0131yor. Kurulumun ba\u015f\u0131nda oraya g\u00f6z atmak, yolun ilerisinde \u015fa\u015f\u0131rman\u0131 engelliyor.<\/p>\n<h2 id=\"section-7\"><span id=\"Operasyon_Gunluk_Bakim_DNS_Akisi_ve_Uyum_Konulari\">Operasyon: G\u00fcnl\u00fck Bak\u0131m, DNS Ak\u0131\u015f\u0131 ve Uyum Konular\u0131<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"DNS_Degisikliklerini_Akisa_Baglamak\">DNS De\u011fi\u015fikliklerini Ak\u0131\u015fa Ba\u011flamak<\/span><\/h3>\n<p>DMARC ve BIMI kay\u0131tlar\u0131 da sonu\u00e7ta DNS \u00fczerinde ya\u015f\u0131yor. Manuel de\u011fi\u015fiklikler bir s\u00fcre sonra karma\u015faya d\u00f6n\u00fc\u015febiliyor. O y\u00fczden DNS\u2019i otomasyona ba\u011flamak b\u00fcy\u00fck konfor. Ben baz\u0131 projelerde i\u015fin bu k\u0131sm\u0131n\u0131 altyap\u0131 ile birlikte tasarl\u0131yorum; Terraform ile DNS kay\u0131tlar\u0131n\u0131 versiyonlamak ve ta\u015f\u0131ma s\u0131ras\u0131nda s\u00fcrpriz ya\u015famamak nefes ald\u0131r\u0131yor. Merak edersen, bu ba\u011flam\u0131 anlatt\u0131\u011f\u0131m <a href=\"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/terraform-ile-vps-ve-dns-otomasyonu-cloudflare-proxmox-openstack-ve-sifir-kesinti-dagitim-nasil-bir-araya-gelir\/\" target=\"_blank\">Terraform ve DNS otomasyonunu ayn\u0131 \u00e7at\u0131ya toplayan rehber<\/a> sana fikir verebilir.<\/p>\n<h3><span id=\"Uyum_Sertifikalar_ve_Zincirin_Saglamligi\">Uyum, Sertifikalar ve Zincirin Sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131<\/span><\/h3>\n<p>\u0130\u015f e-posta g\u00fcvenli\u011finde kalm\u0131yor, b\u00fct\u00fcn zincir sa\u011flam olmal\u0131. TLS taraf\u0131nda do\u011fru tercihleri yapmak, arka u\u00e7ta panelleri korumak ve kullan\u0131c\u0131 verilerini hassas ta\u015f\u0131mak bir b\u00fct\u00fcn. Bu \u00e7izgide <a href=\"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/pci-dss-uyumlu-woocommerce-hosting-kontrol-listesi-saq-a-mi-a%e2%80%91ep-mi-tlste-nereden-baslamaliyiz\/\" target=\"_blank\">uyum ve TLS konular\u0131n\u0131 toparlad\u0131\u011f\u0131m kontrol listesi<\/a>, pratik bir ba\u015flang\u0131\u00e7. Sertifika d\u00fcnyas\u0131nda karar verirken de \u201cDV mi, OV mi, EV mi?\u201d sorular\u0131 s\u0131k gelir; <a href=\"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/dv-ov-ev-ve-wildcard-ssl-arasinda-kaybolmadan-e%e2%80%91ticaret-ve-saaste-hangi-sertifika-ne-zaman\/\" target=\"_blank\">sertifika kararlar\u0131n\u0131n marka g\u00fcvenine etkisini konu\u015ftu\u011fum yaz\u0131<\/a> ufkunu geni\u015fletebilir. Sertifikan\u0131n arka planda nas\u0131l do\u011fruland\u0131\u011f\u0131na merakl\u0131ysan, <a href=\"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/nginx-ve-caddyde-mtls-nasil-kurulur-mikroservislerde-sertifika-dogrulamanin-tatli-sirlari\/\" target=\"_blank\">mTLS ile sertifika do\u011frulamas\u0131n\u0131n mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 konu\u015ftu\u011fumuz yaz\u0131<\/a> da g\u00fczel bir e\u015flik\u00e7i.<\/p>\n<h3><span id=\"Bir_Alan_Adi_Birden_Fazla_Gonderim_Kanali\">Bir Alan Ad\u0131, Birden Fazla G\u00f6nderim Kanal\u0131<\/span><\/h3>\n<p>Ger\u00e7ek hayatta e-posta sadece bir yerden \u00e7\u0131kmaz. Pazarlama, i\u015flemsel bildirimler, destek, faturalama, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc parti servisler\u2026 Tavsiyem, her kanal\u0131n kay\u0131tlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a belgelemek. \u201c\u015eu servis SPF\u2019de yetkili, DKIM anahtar\u0131 \u015fu selector, From alan\u0131 bu alt alan ad\u0131\u201d gibi net notlar hayat kurtar\u0131yor. Yeni bir ara\u00e7 eklenince \u00f6nce test alt alan\u0131nda dene, RUA raporlar\u0131n\u0131 izle, sonra \u00fcretime ta\u015f\u0131. B\u00f6yle olunca \u201cp=reject\u201d bile gerginlik yaratm\u0131yor.<\/p>\n<h2 id=\"section-8\"><span id=\"Sorun_Giderme_Kucuk_Kiymiklar_Nasil_Cekilir\">Sorun Giderme: K\u00fc\u00e7\u00fck K\u0131ym\u0131klar Nas\u0131l \u00c7ekilir?<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"Header_From_ile_Envelope_From_Ayni_Hikayeyi_Anlatmiyor\">\u201cHeader From\u201d ile \u201cEnvelope From\u201d Ayn\u0131 Hik\u00e2yeyi Anlatm\u0131yor<\/span><\/h3>\n<p>RUA raporlar\u0131nda \u201cSPF pass ama DMARC fail\u201d g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde ilk bakaca\u011f\u0131n yerlerden biri hizad\u0131r. Envelope From ba\u015fka, header From ba\u015fka bir alan ad\u0131ysa ve SPF ge\u00e7i\u015fi envelope \u00fczerinde olduysa DMARC buna raz\u0131 olmaz. \u00c7\u00f6z\u00fcm, ya From\u2019u hizalamak ya da DKIM\u2019i From alan ad\u0131nda imzalatmakt\u0131r. Ufak bir ayar, kocaman bir rahatlama.<\/p>\n<h3><span id=\"DKIM_Imzasi_Guclu_ama_Yanlis_Alanda\">DKIM \u0130mzas\u0131 G\u00fc\u00e7l\u00fc ama Yanl\u0131\u015f Alanda<\/span><\/h3>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc servisler s\u0131kl\u0131kla kendi alan adlar\u0131yla DKIM imzas\u0131 basar. Bunu fark etti\u011finde servis panelinde \u201ccustom domain DKIM\u201d se\u00e7ene\u011fini aray\u0131p kendi alan ad\u0131na anahtar \u00fcret. DNS\u2019e public anahtar\u0131 eklersin, servis de \u00f6zel anahtarla imza atar. B\u00f6ylece imza art\u0131k senin alan\u0131nla hizalan\u0131r. En sevdi\u011fim \u00e7\u00f6z\u00fcmlerden biri \u00e7\u00fcnk\u00fc bir anda birden fazla uyar\u0131 susuyor.<\/p>\n<h3><span id=\"RUF_Raporlari_Geldi_Panik_Yok\">RUF Raporlar\u0131 Geldi, Panik Yok<\/span><\/h3>\n<p>RUF raporlar\u0131 \u00f6rnek i\u00e7erikler ta\u015f\u0131yabilir. \u0130lk kar\u015f\u0131la\u015fmada yo\u011fun gelebilir ama ama\u00e7 te\u015fhis kolayl\u0131\u011f\u0131. Bu raporlar\u0131 ayr\u0131 bir posta kutusunda toplay\u0131p saklama s\u00fcresini k\u0131saltmak, eri\u015fimi s\u0131n\u0131rlamak iyi bir pratik. \u0130stersen raporlar\u0131 otomatik etiketleyen basit bir kural da yazabilirsin. \u00d6nemli olan, raporlar\u0131n karar s\u00fcre\u00e7lerine hizmet etmesi.<\/p>\n<h3><span id=\"Politikayi_Sikilastirirken_Ufak_Durdurmalar\">Politikay\u0131 S\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r\u0131rken Ufak Durdurmalar<\/span><\/h3>\n<p>p=quarantine\u2019a ge\u00e7ti\u011finde bazen beklenmedik bir alt ak\u0131\u015f k\u0131r\u0131labilir. B\u00f6yle anlarda pani\u011fe gerek yok. RUA raporundan hangi g\u00f6nderim kanal\u0131 t\u00f6kezlemi\u015f bak, h\u0131zl\u0131ca hizalama notlar\u0131n\u0131 kontrol et ve gerekirse ge\u00e7ici olarak y\u00fczdeyi d\u00fc\u015f\u00fcr. DMARC\u2019taki \u201cpct\u201d parametresi bu y\u00fczden var; a\u015famal\u0131 ilerlemek her zaman daha sa\u011fl\u0131kl\u0131.<\/p>\n<h2 id=\"section-9\"><span id=\"Adim_Adim_Butunlesme_DMARCtan_BIMIya_Uzanan_Yol\">Ad\u0131m Ad\u0131m B\u00fct\u00fcnle\u015fme: DMARC\u2019tan BIMI\u2019ya Uzanan Yol<\/span><\/h2>\n<h3><span id=\"Once_Temel_Sonra_Vitrin\">\u00d6nce Temel, Sonra Vitrin<\/span><\/h3>\n<p>Ben i\u015fin s\u0131rr\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle \u00f6zetliyorum: \u00d6nce g\u00f6r\u00fcnmez taraf\u0131 tertemiz yap, sonra vitrine \u00e7\u0131k. DMARC raporlar\u0131n\u0131 okuyup hizalamay\u0131 oturttuktan sonra BIMI logonu asmak bir zevk. Logoyu haz\u0131rlarken sade, net ve kare alan\u0131 dolduran bir tasar\u0131m se\u00e7mek g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc art\u0131r\u0131yor. VMC safhas\u0131nda marka belgelerin d\u00fczenli olmas\u0131 i\u015fi kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor. Bu haz\u0131rl\u0131klar bittikten sonra DNS kayd\u0131yla sahne senin.<\/p>\n<h3><span id=\"Ufak_Bir_Deneme_Tiyatrosu\">Ufak Bir Deneme Tiyatrosu<\/span><\/h3>\n<p>Yeni bir BIMI kurulumu yapt\u0131\u011f\u0131nda sonucu g\u00f6rmek i\u00e7in kendine yaln\u0131zca bir gelen kutusu se\u00e7me. Farkl\u0131 sa\u011flay\u0131c\u0131lara test mail at, i\u015f arkada\u015flar\u0131n\u0131n gelen kutular\u0131ndan bak. Baz\u0131lar\u0131 hemen g\u00f6sterir, baz\u0131lar\u0131 daha temkinlidir. Sab\u0131rl\u0131 ol. Bu arada DMARC\u2019\u0131 zay\u0131flatmak yok; BIMI\u2019n\u0131n \u00f6z\u00fcnde <strong>g\u00fcveni \u00f6d\u00fcllendirmek<\/strong> var.<\/p>\n<h3><span id=\"Dis_Kaynaklar_Kisa_Yol_Olur\">D\u0131\u015f Kaynaklar K\u0131sa Yol Olur<\/span><\/h3>\n<p>Detayl\u0131 teknik kurallara ihtiya\u00e7 duydu\u011funda, <a href=\"https:\/\/dmarc.org\/resources\/\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">DMARC toplulu\u011funun kaynak sayfas\u0131<\/a> ile <a href=\"https:\/\/bimigroup.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">BIMI \u00e7al\u0131\u015fma grubunun k\u0131lavuzlar\u0131<\/a> yol g\u00f6sterici. G\u00f6nderim taraf\u0131ndaki k\u00fc\u00e7\u00fck n\u00fcanslar i\u00e7in de arada <a href=\"https:\/\/support.google.com\/mail\/answer\/81126?hl=tr\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">Google\u2019\u0131n g\u00f6nderen do\u011frulama rehberini<\/a> a\u00e7\u0131p bakmak i\u015fini h\u0131zland\u0131r\u0131r. K\u0131sa ve \u00f6z ipu\u00e7lar\u0131, uzun sorunlara set olur.<\/p>\n<h2 id=\"section-10\"><span id=\"Kapanis_Kucuk_Ayarlar_Buyuk_Huzur\">Kapan\u0131\u015f: K\u00fc\u00e7\u00fck Ayarlar, B\u00fcy\u00fck Huzur<\/span><\/h2>\n<p>Toparlayal\u0131m. DMARC\u2019\u0131 yaln\u0131zca \u201ckurulmu\u015f\u201d olarak duvarda as\u0131l\u0131 b\u0131rak\u0131nca sihir olmuyor. As\u0131l b\u00fcy\u00fc, raporlar\u0131 okuyup kanallar\u0131 hizalad\u0131ktan sonra geliyor. p=none ile dinle, not al, d\u00fc\u011f\u00fcmleri \u00e7\u00f6z. Sonra p=quarantine ve p=reject ile g\u00fcveni sa\u011flamla\u015ft\u0131r. RUA sana b\u00fcy\u00fck resmi verirken, RUF kritik anlar\u0131n foto\u011fraf\u0131n\u0131 \u00e7eker; ikisini birlikte okudu\u011funda tablo netle\u015fir. \u0130\u015fin en keyifli k\u0131sm\u0131 da sonu: BIMI ile logon posta kutusunda g\u00f6r\u00fcn\u00fcr oldu\u011funda, ald\u0131\u011f\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015flerin tonunun de\u011fi\u015fti\u011fini hissedersin.<\/p>\n<p>Pratik bir kapan\u0131\u015f listesi gibi d\u00fc\u015f\u00fcnmeden \u015funlar\u0131 y\u00fcre\u011fine yaz: G\u00f6nderen kanallar\u0131n\u0131 belgelemeyi al\u0131\u015fkanl\u0131k edin, DNS\u2019i otomasyona ba\u011flamay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn, SPF\/DKIM\u2019leri d\u00fczenli kontrol et, DMARC raporlar\u0131n\u0131 rutinine kat ve BIMI\u2019y\u0131 vitrinin tatl\u0131 detay\u0131 olarak kurgula. Tak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n yerde nefes al, sorunu k\u00fc\u00e7\u00fck dilimlere b\u00f6l, birini \u00e7\u00f6zd\u00fck\u00e7e di\u011feri zaten gev\u015fiyor. Umar\u0131m bu yaz\u0131 elini rahatlatt\u0131. Sorular\u0131n olursa notlar\u0131n\u0131 al, bir sonraki kahvede birlikte bakar\u0131z. Bir dahaki yaz\u0131da g\u00f6r\u00fc\u015fmek \u00fczere.<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130&ccedil;indekiler1 Giri\u015f: Bir E\u2011posta Neden Yolda \u00dc\u015f\u00fcr?2 DMARC\u2019\u0131 Anlamak: SPF ve DKIM\u2019in El S\u0131k\u0131\u015fmas\u0131 Neden \u00d6nemli?2.1 Hik\u00e2yenin Kahramanlar\u0131: SPF, DKIM ve DMARC2.2 Niye Bunca U\u011fra\u015f?3 S\u0131f\u0131rdan Politikaya: p=none ile Dinle, Sonra S\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r3.1 \u0130lk Ad\u0131m: G\u00f6r, \u00d6\u011fren, Not Al3.2 Basit Bir DMARC Kayd\u0131 \u00d6rne\u011fi3.3 p=quarantine ve p=reject\u2019e Ge\u00e7i\u015f4 RUA ve RUF: O Raporlar Asl\u0131nda Ne S\u00f6yl\u00fcyor?4.1 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1705,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[26],"tags":[],"class_list":["post-1704","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1704","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1704"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1704\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1705"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1704"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1704"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dchost.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1704"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}